Gazometria krwi pępowinowej pozwala ocenić stan noworodka tuż po porodzie. Czy jest obowiązkowa w 2026 roku? Sprawdzamy też, ile kosztuje bankowanie krwi pępowinowej.
Czym jest badanie gazometrii krwi pępowinowej? Przyszłe mamy zastanawiają się, czy nowe standardy opieki okołoporodowej wprowadzają obowiązek wykonywania tego badania i czy mogą wpływać na decyzje dotyczące porodu, np. moment odcięcia pępowiny. Warto wyjaśnić, czym jest gazometria krwi pępowinowej i jakie ma znaczenie medyczne.
Spis treści
1.
Na czym polega gazometria z krwi pępowinowej?
2.
Wyniki gazometrii - co mówią o zdrowiu noworodka i niedotlenieniu?
3.
Standardy opieki okołoporodowej - nowelizacja
4.
Gazometria krwi pępowinowej - nie tylko badanie, ale i cenny lek na przyszłość
5.
Dlaczego komórki macierzyste z pępowiny są tak cenne?
6.
Bankowanie krwi pępowinowej - na czym polega?
6.1.
Krew pępowinowa – czy pobierać?
6.2.
Ile kosztuje bankowanie krwi pępowinowej?
Na czym polega gazometria z krwi pępowinowej?
Gazometria to analiza gazów we krwi. Badanie mierzy m.in. pH krwi (odczyn), stężenie tlenu (pO₂) i dwutlenku węgla (pCO₂). Informuje o tym, jak przebiega wymiana gazowa w organizmie i czy zachowana jest równowaga kwasowo-zasadowa.
Choć gazometria jest szeroko stosowana w medycynie ratunkowej i intensywnej terapii, może być również wykonana u noworodków tuż po porodzie. Nazywane jest to gazometria krwi pępowinowej. Na czym polega? Pobiera się krew z pępowiny, co pozwala ocenić stan metaboliczny dziecka w momencie narodzin. Wyniki pomagają lekarzom stwierdzić, czy maluszek był narażony na niedotlenienie podczas porodu lub czy może potrzebować dodatkowej opieki oddechowej.
Wyniki gazometrii – co mówią o zdrowiu noworodka i niedotlenieniu?
Badanie analizuje przede wszystkim:
- pH krwi noworodka – informuje o równowadze kwasowo-zasadowej. Wartości poniżej normy mogą wskazywać na kwasicę metaboliczną lub niedotlenienie.
- stężenie tlenu i dwutlenku węgla – pozwala ocenić, jak dobrze dziecko oddycha i wymienia gazy po porodzie.
Gazometria krwi pępowinowej jest szczególnie przydatna, gdy po porodzie pojawiają się niepokojące objawy u noworodka, np. problemy z oddychaniem, niska ocena w skali Apgar lub inne objawy stresu okołoporodowego. W większości porodów fizjologicznych badanie nie jest rutynowe, wykonuje się je głównie w porodach wysokiego ryzyka lub gdy stan dziecka wymaga dodatkowej oceny.
Standardy opieki okołoporodowej – nowelizacja
W Polsce standard organizacyjny opieki okołoporodowej wprowadzono w 2019 r., aby ujednolicić opiekę w czasie ciąży, porodu i połogu. Standard ten gwarantuje m.in.:
- większe poszanowanie praw pacjentki,
- możliwość wyboru osoby prowadzącej ciążę (lekarz lub położna),
- lepsze przygotowanie do porodu i edukację przedporodową,
- kontakt „skóra do skóry” oraz wspieranie karmienia piersią.
Obecnie trwają prace nad nowelizacją standardu, która ma wejść w życie w maju 2026 r. Nowe przepisy mają zapewnić m.in. łatwiejszy dostęp do znieczulenia, rozszerzone wsparcie okołoporodowe i bardziej kompleksową edukację dla przyszłych mam.
Nowe standardy nie nakładają obowiązku wykonywania gazometrii u każdego noworodka. Decyzje diagnostyczne podejmuje personel medyczny na podstawie stanu zdrowia matki i dziecka.
Gazometria krwi pępowinowej – nie tylko badanie, ale i cenny lek na przyszłość
Krew pępowinowa ma nie tylko znaczenie diagnostyczne przy ocenie stanu noworodka, ale stanowi również bogate źródło komórek macierzystych, które mogą być wykorzystane w przyszłości w celach leczniczych lub badawczych.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz w artykule Komórki macierzyste z krwi pępowinowej – Ciążowy.pl, gdzie wyjaśniamy, czym są komórki macierzyste, jak je pobrać po porodzie i jak przechowywać.
Dlaczego komórki macierzyste z pępowiny są tak cenne?
Krew pępowinowa to cenny materiał biologiczny, który zawiera komórki macierzyste – prekursorowe komórki, zdolne do przekształcania się w różne typy komórek ciała. Mogą one być wykorzystywane w leczeniu wielu chorób, w tym niektórych nowotworów, chorób krwi czy układu odpornościowego.
Pobranie krwi pępowinowej po porodzie daje możliwość przechowywania jej w wyspecjalizowanych placówkach, zwanych bankami komórek macierzystych. Krew pępowinową można wykorzystać w przyszłości w celach leczniczych lub badawczych.
Bankowanie krwi pępowinowej – na czym polega?
Proces bankowania krwi pępowinowej polega na pobraniu krwi z pępowiny bezpośrednio po urodzeniu dziecka, a następnie jej odpowiednim zabezpieczeniu i przechowywaniu w warunkach kriogenicznych. Rodzice mogą zdecydować się na prywatny bank krwi pępowinowej, w którym materiał przechowywany jest wyłącznie dla ich dziecka, lub bank krwi publiczny, w którym krew staje się dostępna dla innych pacjentów potrzebujących przeszczepu.
Krew pępowinowa – czy pobierać?
Decyzja o bankowaniu krwi pępowinowej powinna być przemyślana i omówiona z personelem medycznym, aby zapewnić bezpieczeństwo pobrania i przyszłe możliwości wykorzystania komórek macierzystych.
Ile kosztuje bankowanie krwi pępowinowej?
Opłata jednorazowa (pobranie i przygotowanie) zwykle wynosi ok. 2 000–6 000 zł w zależności od banku krwi pępowinowej i wybranego pakietu usług. Często banki dają możliwość rozłożenia tej opłaty na raty.
Po pierwszym roku życia dziecka za przechowywanie komórek macierzystych trzeba płacić co roku (albo miesięcznie): typowe stawki to ok. 600–890 zł/rok (czyli około 50–80 zł/miesięcznie) po roku przechowywania.
W publicznych bankach krwi pępowinowej pobranie i przechowywanie są bezpłatne, ale krew może być udostępniona innym potrzebującym pacjentom.
Dowiedz się więcej: